Drwęca 2003

VI OLSZTYŃSKI MIĘDZYNARODOWY SPŁYW KAJAKOWY

DRWĘCA (122 km) – 02.08. – 10.08.2003r.

Drwęca jest typową rzeką pojezierną. Na całej długości stanowi rezerwat wodny zwany „Rzeka Drwęca”, utworzony w celu ochrony środowiska wodnego i bytujących w nim ryb, a w szczególności dla ochrony środowiska pstrąga, łososia, troci i certy. Został on powołany w 1961 roku i swoim zasięgiem obejmuje rzekę Drwęcę wraz z niektórymi odcinkami jej dopływów. Jest to najdłuższy rezerwat ichtiologiczny w Polsce o powierzchni chronionej 444,38 ha. Dzięki występowaniu znacznych różnic poziomów pomiędzy Drwęcą i jej dopływami, posiada ona na wielu odcinkach charakter podgórski. Sprzyja to występowaniu rzadkich gatunków ryb i minogów – gatunków preferujących wody o dużym stopniu natlenienia.

Nasza trasa : Samborowo (57,0) – Bobrowiska (179,0). Przyjazd samochodami. Postój samochodów w Ostródzie.

Informacje o rzece :
Długość Drwęcy – 249 km
Źródła – wypływa ze Wzgórz Dylewskich, 2 km na pd. od miejscowości Drwęck
Ujście Drwęcy – wpada do Wisły koło Torunia
Dorzecze – 5536 km2
Dopływy – Grabiczka, Dylewka, Pobórska Struga (Pobużanka), Gizela, Iławka, Elszka, Wel, Groblica, Skarlanka, Rypienica, Rudzieniec

Dolina rzeki w najwęższym odcinku górnego biegu jest wąwozem 20-30 m głębokości i 8 km długości. Jest to tzw. Czarci Jar, gdzie znajduje się ośrodek zarybieniowy PZW. Środkowy odcinek doliny Drwęcy o szerokości 1-3 km, nad którym leży Nowe Miasto, ma przebieg zbliżony do południkowego i charakter pradoliny, wcięty na 80m w stosunku do przylegającej wysoczyzny. Spadek poziomu wody na odcinku Nowe Miasto -Brodnica wynosi 0,04 %. Dorzecze Drwęcy odwadniane jest przez około 676 cieków stałych i okresowych. Średni przepływ przy ujściu 26 m/s, maksymalna rozpiętość stanów wody w dolnym biegu 3,5 m. Głęboko wcięta dolina i malowniczo meandrująca rzeka sprawiają, iż jest ona na tym odcinku bardzo atrakcyjna turystycznie. Największym dopływem Drwęcy jest rzeka Wel, która uchodzi do niej na poziomie 84 m n.p.m. w miejscowości Bratian ok. 4 km na północ od Nowego Miasta. Drwęca jest szlakiem łatwym i nie uciążliwym, urozmaiconym lasami, malowniczymi jeziorami, przełomami. Na trasie występują bogate w zabytki miejscowości z licznymi miejscami do kąpieli.
Długość szlaku kajakowego z Ostródy wynosi 210 km, natomiast ze Starych Jabłonek 225 km. Spływ kończy się w Toruniu (6 km od ujścia Drwęcy do Wisły). Trasę szlaku można przebyć w ciągu 10-12 dni. Wg międzynarodowej klasyfikacji trudności Drwęcę zalicza się do klasy CL.I (Przejazd łatwy: małe regularne fale, nieznaczne bystrza, łachy piaszczyste, mielizny, łatwe zakręty). Szlak łatwy, dostępny dla wszystkich rodzajów łodzi, tylko na kilku krótkich odcinkach występują kamienne bystrza.

Osobliwości Fauny.
Pierwsze badania ichtiologiczne w systemie rzeki Drwęcy zostały przeprowadzone w latach 1957-1959. Wyniki badań wskazały na występowanie 34 stanowisk gatunków ryb oraz jednego gatunku minoga. W trakcie badań przeprowadzonych w latach 1986-1993 dokonano oceny występowania troci wędrownej w Drwęcy oraz obserwacje przemieszczania się tarlaków pod jazami w Lubiczu, a także przechodzenia ryb przez przepławki. Ponadto corocznie zbierane są łuski złowionych tarlaków, na podstawie których ocenia się wiek i tempo wzrostu ryb. Badania prowadzi się również na podstawie obserwacji wypuszczonego i znakowanego narybku. Spośród gatunków faunistycznych występujących w rezerwacie „Rzeka Drwęca”, cztery zasługują na uwagę. Są to: minóg rzeczny, głowacz białopłetwy, głowacz pręgopłetwy i troć.
Dużą osobliwością rzeki jest – coraz mniej liczny w Polsce- minóg rzeczny. Minoga można spotkać również w rzece Osie i w Skarlance. Dorosłe minogi wędrują z Bałtyku w górę rzek, aby jedyny raz w życiu odbyć w nich tarło. Tutaj przez cztery lata trwa rozwój ich larw zwanych ślepicami, które objęte są ochroną gatunkową. Dorosłe minogi rzeczne nie podlegają ochronie, pomimo tego, gatunek został umieszczony w Polskiej „Czerwonej Księdze Zwierząt” na liście gatunków zagrożonych wyginięciem. Drugim gatunkiem bezżuchowca jest osiadły, chroniony prawem minóg strumieniowy. Minogi nie są rybami, lecz pierwotnymi bardzo starymi kręgowcami, których przodkowie pojawili się ponad 400 milionów lat temu. Minóg rzeczny spędza całe dorosłe życie w morzu. Natomiast w Drwęcy minogi pojawiają się od września do kwietnia każdego roku. Minogi wędrują w górę rzeki w nocy przy temperaturze powietrza od 2 do 10 stopni C. Tarło odbywa się w maju i czerwcu w Drwęcy i jej dopływach. Warto wspomnieć, że w niektórych dopływach Drwęcy występuje osiadły minóg strumieniowy, który jest znacznie mniejszy od minoga rzecznego.
Wśród ryb, które w okresie historycznym zajmowały ważne miejsce w połowach rzecznych, były wędrowne gatunki łososiowate: łosoś i troć wędrowna. Nadal naturalną ostoją ryb łososiowatych – łososia, troci wędrownej, pstrąga potokowego i pstrąga tęczowego, jest Drwęca, gdzie zachowane populacje naturalne zasilane są osobnikami ze sztucznego wylęgu. Najbardziej charakterystycznym gatunkiem Drwęcy jest troć, która występuje w rzece w dwóch formach: forma osiadła – pstrąg potokowy i forma wędrowna – troć wędrowna. Wybudowanie zapory na Wiśle we Włocławku spowodowało, że Drwęca stała się jedyną rzeką-dopływem Wisły posiadającym dogodne warunki do odbycia naturalnego tarła troci. Zapora uniemożliwiła wędrówkę tych ryb na jej podkarpackie tarliska. Populacja troci w Drwęcy jest częścią najsilniejszego niegdyś stada troci wiślanej. Cechuje je duże tempo wzrostu. Waga łowionych troci wynosi od 1,5 do 5 kg przy długości od 55 do 80 cm. Największe okazy złowiono w Drwęcy o masie 9,5 kg i w ujściu Wisły o wadze 19,5 kg i długości 107,5 cm. W Drwęcy nadal poławiane są również inne charakterystyczne dla tej rzeki gatunki ryb, takie jak: jaź, kleń jelec i sumik amerykański. Do bardzo rzadkich ryb górnego biegu Drwęcy należą głowacze – białopłetwy i relikt polodowcowy – głowacz pręgopłetwy. Występowanie głowaczy stwierdzono również w Welu, Brynicy, Ruźcu i Strudze Rychnowskiej.
Ekosystem rzeki stwarza dogodne warunki do występowania licznych gatunków ptactwa wodnobłotnego. Na szczególną uwagę zasługuje tzw. Bagienna Dolina Drwęcy zlokalizowana pomiędzy Brodnicą a Nowym Miastem Lubawskim. Koryto rzeki Drwęcy ma tu od 0,6 do 3,0 kilometrów szerokości i pocięte jest gęstą siecią rowów melioracyjnych oraz starorzeczami. Koryto Drwęcy na tym odcinku ma charakter naturalny. Rzeka silnie meandruje, w okresie wiosennym corocznie wylewa, tworząc na łąkach i polach olbrzymie, płytkie rozlewiska. Zalane tereny, zarośnięte rowy, duże przestrzenie łąk, kępy drzew i krzewów, a przede wszystkim nikłe wykorzystanie tego terenu do celów produkcji rolnej stwarzają dogodne warunki do występowania zróżnicowanej ornitofauny. Szczególnym okresem występowania dużej ilości ptaków wodno-błotnych jest czas ich wiosennych wędrówek. Wracając z zimowiska na tereny lęgowe ptaki znajdują na rozlewiskach Drwęcy duże ilości pokarmu. Bagienna Dolina Drwęcy została uznana jako ostoja ptactwa o randze europejskiej. Czynione są obecnie starania o objęcie tego terenu szczegółową ochroną prawną w formie zespołu przyrodniczo- krajobrazowego, użytku ekologicznego czy też rezerwatu przyrody.
Pisząc o osobliwościach Drwęcy, nie sposób nie wspomnieć o zapoczątkowanej w 1976 r. realizacji „Programu Aktywnej Ochrony Bobra w Polsce”. Jako miejsce reintrodukcji wybrano bezleśny teren położony na wododziale Drwęcy i Skrwy. W latach 1976-1977 na tych terenach reintrodukowano 5 par bobrów. W roku 1976 wypuszczono także 3 pary bobrów do Drwęcy, powyżej Brodnicy. W roku 1994 stwierdzono występowanie 16 rodzin bobrów. Od tego czasu populacja znacznie się powiększyła. Bobry pojawiły się także nad Wisłą. Brodnickie ostoje bobrów – poprzez Drwęcę i jej dopływy – posiadają łączność również z ostojami na terenie województwa warmińsko-mazurskiego.
To tylko niektóre osobliwości przyrodnicze rzeki. Należy pamiętać, że Drwęca jest ważnym korytarzem ekologicznym o znaczeniu nie tylko lokalnym, ale i krajowym. Należy ją traktować jako ważny, o znaczeniu ponadregionalnym ekosystem przyrodniczy. Z doliną Wisły stanowi jedną z głównych osi ekologicznych kraju.

Zwiedziliśmy podczas spływu :
Nowe Miasto Lubawskie : najstarsze osiedle na Ziemi Michałowskiej. Prawa miejskie nadane w 1325 r. przez Krzyżaków. Zachowany gotycki kościół z XIV w. z tryptykiem późnogotyckim. Fragmenty murów obronnych z gotyckimi bramami z XIV w. (Lubawską i Brodnicką).
Kurzętnik : Dawne nazwy to: Cornichium i Chornichium (1291), terra Kurnigk (1414), Kawernick (1457), Kurzantnik (1466), a od 1641 roku – Kurzętnik. Początkowo wieś była prawdopodobnie własnością biskupa chełmińskiego, potem kapituły chełmińskiej. Pierwsza wzmianka pojawia się w roku 1291. W około 1330 r. osada, która powstała przy zamku uzyskała prawa miejskie. Herb i pierwsza znana pieczęć pochodzą z XIV wieku (wizerunek koguta). Miasteczko otoczone było murami. Od kwadratowego rynku rozchodziły się regularnie wytyczone ulice. Pozostały ruiny zamku kapituły chełmińskiej.
Brodnicę : Prawa miejskie nadane w 1298 r. W czasie władania Brodnicą przez Krzyżaków, budują oni zamek i mury obronne z bramami. Od 1479 r. Brodnica należy do Polski. Okres świetności dla miasta przypada na czasy kiedy była ona własnością Anny Wazówny. Z tego okresu pochodzi pałac renesansowy, wybudowany w latach 1605-1625. Trójkątny rynek z kamieniczkami mieszczańskimi to rzadkość wśród założeń urbanistycznych. Na uwagę zasługuje kościół Reformatów z XVIII w. z barokowym wyposażeniem i budynek klasztorny.
Golub-Dobrzyń : Miasto powstałe (1951) z połączenia dwóch oddzielnych miejscowości Golubia i Dobrzynia, leżących na przeciwległych brzegach Drwęcy. W XIII w. Golub był własnością biskupów kujawskich. Potem przejęli go Krzyżacy, którzy nadali prawa miejskie i wybudowali zamek w latach 1300-1306. Po 1466 miasto wróciło do Polski mając swój rozkwit za Anny Wazówny. W latach 1616-1623 przebudowano gotycki zamek w stylu polskiego renesansu. W Golubiu zachowały się mury miejskie z XIV w., gotycki kościół z barokowym i rokokowym wyposażeniem oraz rynek z klasycystycznymi kamienicami.

Uczestnicy (22 osoby + pies) : Lalka i Paweł; Kacha Mamuśka i Benoit; Ania z Markiem; Ela z Darkiem; Mati&Kami; Gocha i Piotr; Ala zwana Alicją przez Piotra; Czarek and Marek; Max-Robert z Bocianem; Kasia+Marcin+Budrys; Tomek z Grześkiem.

Wydarzenia :

  • po raz pierwszy spływowicze z cyber-świata
  • początek w Samborowie (odwiedziny Jacka i Tomka z Biskupca)
  • Ala : „Czy ja dobrze usłyszałam słowo DRINECZKI ??”
  • mafia i ogniska
  • Kamuś : „Mati czy jesteś głodny ? Idź i zrób sobie kanapeczkę !”
  • Ela : „Kurwa co za urlop ! Co ja w pracy będę opowiadała ?”
  • początkowe problemy z wiosłami (porozklejane)
  • siatkówka, perypetie Piotra z łódką i okularami oraz wczasowy obiad w Bachotku
  • palec Maxa i goły tyłek Piotra w jaccuzzi w drodze powrotnej z Bachotka
  • nocleg w burdelu (Nowe Miasto Lubawskie); propozycja odrzucona przez Marka M.
  • czarowanie przy ogniskach
  • gzy, które pokonały komary ze wszystkich poprzednich spływów
  • roznegliżowany spacer po Brodnicy
  • wizyta Krzysia i Michała Maz. z babką ziemniaczaną, smalcem, makowcem i drożdżówką
  • poszukiwanie Drwęcy przez Krzysia Maz. w Jajkowie
  • kradzież siekiery…
  • niezwiedzanie zamku w Golubiu Dobrzyniu oraz odpoczynek pod parasolami w rynku

Polecana literatura :
1). „Najpiękniejsze trasy kajakowe w Polsce”. P. Skurzyński, M. Lityński, A. Mateusiak. Wydawnictwo Pascal. Bielsko Biała 2006.
2). „Turystyczne szlaki wodne Polski”. B. Jastrzębski. Wydawnictwo Sport i Turystyka. Warszawa 1960.
3). „Kajakiem po wodach województwa bydgoskiego”. J. Rydzkowski, J. Maszewski. Spółdzielczy Instytut Wydawniczy „Kraj”. Warszawa 1953.

Linki :
www.pttkmazury.pl
http://www.splywydrweca.pl/
http://kajaki.onet.pl/38,1166150,,Drw%C4%99ca,rzeka.html
http://www.nowemiasto.com.pl/drweca.htm
http://pl.wikipedia.org/wiki/Drw%C4%99ca

div#stuning-header .dfd-stuning-header-bg-container {background-image: url(http://omsk.com.pl/wp-content/uploads/2018/01/f87.jpg);background-size: cover;background-position: center bottom;background-attachment: initial;background-repeat: no-repeat;}#stuning-header div.page-title-inner {min-height: 460px;}